Νέο ισχυρό πλήγμα για τη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα συνιστά η απόφαση της FedEx να διακόψει τη δραστηριότητά της στο αεροδρόμιο «Μακεδονία» και να μεταφέρει τις τελωνειακές διαδικασίες στην Αθήνα. Η τελευταία ημέρα λειτουργίας του γραφείου της εταιρείας στο κτήριο του τελωνείου του αεροδρομίου ορίστηκε η 31η Μαΐου, οπότε και παύει η παροχή υπηρεσιών εκτελωνισμού στη Θεσσαλονίκη.

Η ανακοίνωση και το παρασκήνιο της απόφασης
Την αποχώρηση της FedEx γνωστοποίησε ο πρόεδρος του Συλλόγου Εκτελωνιστών Θεσσαλονίκης, Γιώργος Κοσμίδης, κατά τη διάρκεια σύσκεψης φορέων του τουρισμού που συγκάλεσε το Επαγγελματικό Επιμελητήριο Θεσσαλονίκης. Όπως ανέφερε, η εταιρεία «σταματά την παροχή υπηρεσιών», κλείνοντας το γραφείο εξυπηρέτησης ανεκτελώνιστων εμπορευμάτων στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», απόφαση που –όπως διευκρίνισε– είναι ειλημμένη και οριστική.

Σύμφωνα με εκτελωνιστές της πόλης, οι προθέσεις της FedEx ήταν γνωστές ήδη από τα τέλη Απριλίου, όταν ενημερώθηκαν ότι το γραφείο στο τελωνείο θα κλείσει και οι διαδικασίες θα μεταφερθούν στην Αθήνα. Η είδηση ωστόσο λειτούργησε ως «κεραυνός εν αιθρία» για την ευρύτερη αγορά, καθώς έγινε δημόσια γνωστή μόλις στη σύσκεψη του Επιμελητηρίου.

Μεταφορά φορτίων και τελωνειακών διαδικασιών στην Αθήνα
Μετά την αποχώρηση της FedEx από το «Μακεδονία», το σύνολο των εμπορευμάτων της εταιρείας θα εξυπηρετείται μέσω του αεροδρομίου «Ελευθέριος Βενιζέλος». Όλες οι τελωνειακές διαδικασίες θα πραγματοποιούνται πλέον στην Αθήνα, με τα φορτία που προορίζονται για τη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα να φτάνουν ήδη εκτελωνισμένα.

Παρά τη διακοπή λειτουργίας του γραφείου στο τελωνείο, πληροφορίες αναφέρουν ότι η FedEx διατηρεί τον χώρο–hub στην περιοχή της Πυλαίας, ο οποίος υποδέχεται εμπορεύματα από το κεντρικό κατάστημα της Αθήνας, ενώ παραμένει και η καθημερινή πτήση. Ωστόσο, ο κρίσιμος κρίκος των τοπικών εκτελωνισμών αποκόπτεται, με τις διαδικασίες να συγκεντρώνονται στην πρωτεύουσα.

Επιπτώσεις στους εκτελωνιστές και στην αγορά της Βόρειας Ελλάδας
Ο κ. Κοσμίδης τόνισε ότι η αποχώρηση της FedEx συνεπάγεται «μείωση εισοδήματος για τους εκτελωνιστές της Θεσσαλονίκης, αυξήσεις στις τιμές των εμπορευμάτων, μείωση της ανταγωνιστικότητας, υποβάθμιση της ποιότητας των παρεχόμενων προς τους πολίτες υπηρεσιών και απώλεια θέσεων εργασίας».

Σύμφωνα με εκτιμήσεις του κλάδου, στη Θεσσαλονίκη δραστηριοποιούνται περίπου 500–550 εκτελωνιστές, οι οποίοι βλέπουν να χάνονται περί τους 100 εκτελωνισμούς ημερησίως που σχετίζονταν με τη δραστηριότητα της FedEx στο αεροδρόμιο «Μακεδονία». Η απώλεια αυτού του όγκου εργασιών αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική συρρίκνωση του κύκλου εργασιών τους και σε αύξηση του κόστους παραγωγής για πολλές επιχειρήσεις της Βόρειας Ελλάδας.

Εκτελωνιστές επισημαίνουν ότι η μεταφορά των εκτελωνισμών στην Αθήνα θα επιφέρει καθυστερήσεις στις παραδόσεις εμπορευμάτων προς τη Βόρεια Ελλάδα, καθώς ο όγκος εργασίας στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» θα αυξηθεί σημαντικά. Παράλληλα, εκφράζονται φόβοι για αύξηση του κόστους μεταφοράς και επιβάρυνση των επιχειρήσεων της περιοχής, οι οποίες θα βρεθούν σε δυσμενέστερη θέση έναντι ανταγωνιστών τους στην Αττική.

Θέσεις εργασίας και ανθρώπινο αποτύπωμα
Το γραφείο της FedEx στο κτήριο του τελωνείου του αεροδρομίου «Μακεδονία» απασχολεί έξι εργαζόμενους, οι οποίοι –σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες– χάνουν τη δουλειά τους με το κλείσιμο της 31ης Μαΐου. Οι ίδιοι έχουν ήδη αρχίσει να ενημερώνουν συνεργάτες και πελάτες για την καταληκτική ημερομηνία μέσω ηλεκτρονικών μηνυμάτων.

Πηγές του κλάδου αναφέρουν ότι προτάθηκαν θέσεις στην Αθήνα, ωστόσο η μετακόμιση θεωρείται για πολλούς πρακτικά ανέφικτη, με αποτέλεσμα η προοπτική αυτή να εκλαμβάνεται ως «συγκαλυμμένη απόλυση». Το ανθρώπινο κόστος προστίθεται στις ήδη ορατές οικονομικές επιπτώσεις για την τοπική αγορά.

Κίνδυνος συγκέντρωσης και μονοπωλιακών τάσεων
Εκτελωνιστές της Θεσσαλονίκης εκφράζουν ανησυχία ότι η μεταφορά των εκτελωνισμών στην Αθήνα δημιουργεί συνθήκες συγκέντρωσης της δραστηριότητας και ενδεχόμενου μονοπωλίου. «Βλέπουμε αυτή τη στιγμή να δημιουργείται ένα μονοπώλιο στην Αθήνα», σημειώνουν, επισημαίνοντας ότι η συγκέντρωση των διαδικασιών σε ένα κέντρο μπορεί να οδηγήσει σε περαιτέρω αυξήσεις τιμών.

Παράλληλα, εκτιμάται ότι η εξέλιξη αυτή ανοίγει τον δρόμο για ενίσχυση της παρουσίας ανταγωνιστικών εταιρειών στη Θεσσαλονίκη, όπως η DHL, ενώ δεν αποκλείεται η FedEx να επιχειρήσει να προσεγγίσει επιχειρήσεις της Βόρειας Ελλάδας με δελεαστικές προσφορές, προκειμένου να αποδεχθούν τον εκτελωνισμό των εμπορευμάτων τους στην Αθήνα.

Σύνδεση με προηγούμενες εξελίξεις και το κλίμα στο «Μακεδονία»
Η αποχώρηση της FedEx έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το κλίμα στο αεροδρόμιο «Μακεδονία» είναι ήδη επιβαρυμένο, μετά το κλείσιμο της βάσης της Ryanair στη Θεσσαλονίκη. Πρόκειται για το δεύτερο σοβαρό πλήγμα σε σύντομο χρονικό διάστημα, με φορείς της αγοράς να κάνουν λόγο για τάση αποεπένδυσης και συγκεντρωτισμού στην Αθήνα, που επηρεάζει συνολικά την οικονομική ζωή της πόλης.

Υπενθυμίζεται ότι η Ryanair έχει αποδώσει την απόφασή της να αποχωρήσει από τη Θεσσαλονίκη στον τρόπο χρεώσεων της Fraport, κάνοντας λόγο για αυξήσεις τελών και ζητώντας παρέμβαση της κυβέρνησης για «σπάσιμο» του μονοπωλίου στη διαχείριση του αεροδρομίου. Αν και δεν είναι γνωστό αν η απόφαση της FedEx συνδέεται άμεσα με τις χρεώσεις της Fraport, κύκλοι της αγοράς επισημαίνουν ότι η εταιρεία έχει ήδη επενδύσει σε υποδομές στο Μαρκόπουλο Αττικής, επιδιώκοντας οικονομίες κλίμακας και μείωση κόστους.

«Απαξίωση της Θεσσαλονίκης»
Ο πρόεδρος του Συλλόγου Εκτελωνιστών Θεσσαλονίκης, Γιώργος Κοσμίδης, αποφεύγει να σχολιάσει την επιχειρηματική στρατηγική της FedEx, αλλά στέκεται στις συνέπειες για την πόλη. «Δεν κρίνω την επιχειρηματική κίνηση μιας εταιρείας, κρίνω την απαξίωση της Θεσσαλονίκης», υπογραμμίζει, αποτυπώνοντας το κλίμα ανησυχίας που επικρατεί στους επαγγελματίες της περιοχής.

Στελέχη της αγοράς θυμίζουν ότι αντίστοιχη εικόνα είχε διαμορφωθεί και το 2016, όταν σταμάτησε η λειτουργία των γραφείων εκτελωνισμού των ΕΛΤΑ στη Θεσσαλονίκη και όλα τα ταχυδρομικά δέματα εξυπηρετούνταν αποκλειστικά από την Αθήνα, με ανάλογες επιπτώσεις σε χρόνους παράδοσης και κόστος.

Πηγή φωτογραφίας 1: indicator.gr
Πηγή φωτογραφίας 2: euro2day.gr
Πηγή φωτογραφίας 3: reporter.gr
Πηγή φωτογραφίας 4: economix.gr