Η αντιπαράθεση κυβέρνησης – αγροτών κλιμακώνεται, με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο και υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ, Παύλο Μαρινάκη, να προαναγγέλλει «περισσότερες κυρώσεις και επιπτώσεις για όσους αγρότες αρνούνται τον διάλογο, την ώρα που τα μπλόκα με χιλιάδες τρακτέρ παραμένουν σε κεντρικούς οδικούς άξονες». Οι δηλώσεις  του αποτυπώνουν τη γραμμή της κυβέρνησης: πολιτική επιλογή η αποφυγή μετωπικής αστυνομικής σύγκρουσης, αλλά και σαφής προειδοποίηση πως η ανοχή έχει όρια.

Το Plan B της κυβέρνησης: «Περισσότερες κυρώσεις και επιπτώσεις»
Ο Παύλος Μαρινάκης, μιλώντας στο parapolitika.gr, περιέγραψε το λεγόμενο «Plan B» της κυβέρνησης για τις αγροτικές κινητοποιήσεις ως ένα πλαίσιο που θα περιλαμβάνει αυστηρότερες συνέπειες για όσους απορρίπτουν την πρόσκληση σε διάλογο. Όπως είπε, το Plan B θα αφορά σε «περισσότερες κυρώσεις και επιπτώσεις για αυτούς οι οποίοι ενώ τους ζητείται διάλογος σε βάρος όλων των αγροτών αρνούνται τον διάλογο», αποφεύγοντας όμως να εξειδικεύσει ποια ακριβώς μέτρα εξετάζονται.

Σε συνέντευξή του στο «Black Box» των parapolitika.gr, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανέφερε ότι το εναλλακτικό σχέδιο «θα πρέπει να έχει να κάνει με περισσότερες κυρώσεις για αυτούς που αρνούνται τον διάλογο», υπονοώντας στοχευμένες ενέργειες κατά συγκεκριμένων ομάδων που, κατά την κυβέρνηση, ανεβάζουν την ένταση και κρατούν κλειστούς δρόμους σε βάρος της κοινωνίας και των ίδιων των αγροτών.

Παραδοχή αδυναμίας αστυνομικής εκκένωσης των μπλόκων
Ο Μαρινάκης αναγνώρισε ανοιχτά ότι μια μαζική αστυνομική επιχείρηση για την απομάκρυνση των τρακτέρ από τα μπλόκα δεν είναι ρεαλιστική. Όπως δήλωσε, «δεν υπάρχει κανένα κράτος, καμία κυβέρνηση, καμία αρχή αστυνομική που να έχει τη δυνατότητα επιχειρησιακά στον κόσμο πουθενά να ρυμουλκήσει 4.000–5.000 τρακτέρ». Με αυτόν τον τρόπο, παραδέχθηκε τον πρακτικό και πολιτικό περιορισμό για μια μετωπική καταστολή σε όλο το εύρος των κινητοποιήσεων.

Την ίδια στιγμή, όμως, τόνισε ότι η πολιτεία «μπορεί και οφείλει… να επιβλέψει, να εφαρμόζει τον νόμο, να συλλάβει τους παράνομους», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο στοχευμένων επεμβάσεων όπου κριθεί ότι παραβιάζεται η νομιμότητα. Το μήνυμα προς τους αγρότες είναι διπλό: καμία υπόσχεση για γενικευμένη αστυνομική επιχείρηση, αλλά καθαρή προειδοποίηση ότι όσοι, κατά την κυβέρνηση, ξεπερνούν τα όρια, θα βρεθούν αντιμέτωποι με συνέπειες.

Πού στοχεύει η ρητορική περί «όσων αρνούνται τον διάλογο»

Στη δημόσια τοποθέτησή του, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επιχείρησε να διαχωρίσει τους αγρότες που συμμετέχουν στα μπλόκα σε δύο κατηγορίες: σε εκείνους που, όπως υποστηρίζει, είναι διατεθειμένοι να συζητήσουν, και σε εκείνους που «αρνούνται τον διάλογο» βλάπτοντας «όλους τους αγρότες». Η κυβέρνηση παρουσιάζει τις κυρώσεις όχι ως μέτρο κατά του συνόλου του αγροτικού κόσμου, αλλά ως πίεση προς συγκεκριμένα μπλοκ που – σύμφωνα με τη δική της αφήγηση – επιδιώκουν την κλιμάκωση και την πόλωση.

Παρά τις συνεχείς αναφορές σε πρόσκληση για «άνευ όρων διάλογο», οι αγρότες κατηγορούν την κυβέρνηση ότι οι μέχρι τώρα προτάσεις δεν απαντούν στα βασικά αιτήματά τους (κόστος παραγωγής, τιμές προϊόντων, φορολογία, καύσιμα, ασφαλιστικές εισφορές) και ότι επιχειρείται επικοινωνιακή εργαλειοποίηση της έννοιας του «διαλόγου» για να μετατεθεί η ευθύνη της σύγκρουσης στις πλάτες τους. Η άρνηση μέρους των μπλόκων να προσέλθουν σε συναντήσεις υπό τους όρους που θέτει η κυβέρνηση είναι το σημείο από το οποίο η Αθήνα «πατάει» για να νομιμοποιήσει πολιτικά την απειλή για κυρώσεις.

Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ ως θρυαλλίδα των κινητοποιήσεων
Ο Παύλος Μαρινάκης συνέδεσε τις αγροτικές κινητοποιήσεις με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, αναγνωρίζοντας ότι αποτέλεσε τη «θρυαλλίδα» για την έκρηξη της οργής στον αγροτικό κόσμο. Όπως είπε, πρόκειται για «τη πιο χαρακτηριστική συζήτηση για την κακή πλευρά της μεταπολιτευτικής Ελλάδας», επιμένοντας ότι το πρόβλημα είναι διαχρονικό και όχι αποκλειστικά ευθύνη της σημερινής κυβέρνησης. Περιέγραψε την υπόθεση με σκληρή γλώσσα: «Είναι μια νοσηρή κατάσταση δεκαετιών, όπου κάποιοι απατεώνες έπαιρναν ή παραπάνω από όσα έπρεπε να πάρουν ή έπαιρναν παράνομα επιδοτήσεις από λεφτά που δεν έπρεπε να πάρουν καθόλου. Αυτό είναι τα σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ».

Αναφορικά με τις ευθύνες της παρούσας κυβέρνησης, παραδέχτηκε ότι εντοπίζονται στα «αντανακλαστικά» της: «Όλα τα τυχερά δελτία, όλες οι Πόρσε του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν ξεκίνησαν το 2019. Φταίμε κι εμείς που αργήσαμε να κάνουμε αυτά που έπρεπε; Φταίμε και παραφταίμε». Με αυτή τη διατύπωση, επιχειρεί να μετατοπίσει το κέντρο βάρους στη διαχρονικότητα του προβλήματος, αναγνωρίζοντας όμως καθυστέρηση στις παρεμβάσεις της ΝΔ, την ώρα που οι αγρότες θεωρούν ότι πληρώνουν τα σπασμένα μιας στρεβλής διαχείρισης ευρωπαϊκών ενισχύσεων για δεκαετίες.

Η εξεταστική για τον ΟΠΕΚΕΠΕ και η κατηγορία περί «συγκάλυψης»
Στο πεδίο της πολιτικής αντιπαράθεσης για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος απέρριψε τις κατηγορίες της αντιπολίτευσης ότι η εξεταστική επιτροπή που συγκροτήθηκε λειτουργεί ως μηχανισμός συγκάλυψης. Αντίθετα, υποστήριξε ότι «δεν συγκαλύπτει, δεν είναι μία Εξεταστική που συσκοτίζει, δεν είναι μια εξεταστική που ρίχνει σκοτάδι αλλά ρίχνει φως, όλα αυτά είναι στο φως».

Την ίδια ώρα, αντιπολιτευτικά κόμματα και αγροτικοί φορείς κατηγορούν την κυβέρνηση ότι επιχειρεί να περιορίσει την πολιτική διάσταση του σκανδάλου, μεταφέροντας την ευθύνη αποκλειστικά σε επιτήδειους υπαλλήλους και «απατεώνες» και όχι σε όσους, διαχρονικά, διαμόρφωσαν το πλαίσιο που επέτρεψε τις παρατυπίες σε επιδοτήσεις, δικαιώματα και ελέγχους. Η σύγκρουση για την εμβέλεια της εξεταστικής επιτροπής λειτουργεί ως προέκταση της έντασης στο δρόμο, καθώς οι αγρότες διεκδικούν διαφάνεια και αποκατάσταση αδικιών στα ποσά που διεκδικούν από την ευρωπαϊκή και εθνική πολιτική αγροτικών ενισχύσεων.

Πολιτικοί υπολογισμοί και επόμενη μέρα στα μπλόκα
Οι δηλώσεις Μαρινάκη έρχονται σε μια φάση όπου οι αγροτικές κινητοποιήσεις έχουν αποκτήσει χαρακτήρα «ενιαίου μετώπου», παρά – όπως καταγγέλλουν αγροτικοί παράγοντες – τις προσπάθειες της κυβέρνησης να διασπάσει το χώρο και να συνομιλήσει με πιο διαλλακτικές ομάδες. Η προαναγγελία κυρώσεων σε «όσους αρνούνται τον διάλογο» λειτουργεί ταυτόχρονα ως πίεση προς συγκεκριμένους εκπροσώπους των μπλόκων και ως μήνυμα προς την κοινή γνώμη ότι η κυβέρνηση δεν θα επιτρέψει, όπως λέει, την ομηρία της χώρας από παρατεταμένους αποκλεισμούς δρόμων.

Την ίδια στιγμή, η παραδοχή ότι «κανένα κράτος, καμία αστυνομία δεν έχει τη δυνατότητα να ρυμουλκήσει 4.000–5.000 τρακτέρ» αφήνει να διαφανεί ότι η πραγματική λύση θα κριθεί στο πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο, όχι μόνο στο επιχειρησιακό. Το στοίχημα για την κυβέρνηση είναι αν η στρατηγική «διάλογος με τους πολλούς – κυρώσεις στους λίγους που αρνούνται» θα καταφέρει να κάμψει την αντίσταση, ή αν η αίσθηση απειλής θα συσπειρώσει ακόμη περισσότερο τα μπλόκα απέναντι σε αυτό που ήδη χαρακτηρίζουν ως «ποινικοποίηση του αγώνα τους».

Πηγή: parapolitika.gr
Πηγή φωτογραφίας 1: thepressroom.gr
Πηγή φωτογραφίας 2: thenewspaper.gr
Πηγή φωτογραφίας 3: bloko.gr
Πηγή φωτογραφίας 4: piestirio.gr