Μια εκτενής έρευνα των New York Times αποκαλύπτει ότι ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχει ενεργοποιήσει ένα πολυεπίπεδο σχέδιο έκτακτης ανάγκης για την περίπτωση που δολοφονηθεί σε ενδεχόμενη επίθεση των ΗΠΑ ή του Ισραήλ. Το σχέδιο αυτό περιλαμβάνει λεπτομερείς αλυσίδες διαδοχής, μεταβίβαση κρίσιμων εξουσιών και δημιουργία παράλληλων κέντρων διοίκησης, με στόχο να διασφαλιστεί ότι το καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας θα συνεχίσει να λειτουργεί ακόμη και σε περίπτωση αποκεφαλισμού της ηγεσίας του.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο Χαμενεΐ έχει δώσει εντολή σε κορυφαίους πολιτικούς και στρατιωτικούς αξιωματούχους να ορίσουν έως και τέσσερις αντικαταστάτες για κάθε κρίσιμη θέση που διορίζεται απευθείας από τον ίδιο. Παράλληλα, έχει μεταβιβάσει εξουσίες λήψης αποφάσεων σε έναν στενό κύκλο έμπιστων συνεργατών, οι οποίοι θα μπορούν να αναλάβουν τον έλεγχο σε περίπτωση που οι επικοινωνίες με τον ανώτατο ηγέτη διακοπούν ή αν ο ίδιος πέσει θύμα δολοφονίας. Για τη δική του διαδοχή, ο Χαμενεΐ φέρεται να έχει επιλέξει τρεις ανώτερους σιίτες κληρικούς, τα ονόματα των οποίων δεν έχουν αποκαλυφθεί.

Ο ρόλος του Αλί Λαριτζανί – Ο άνθρωπος που κρατά τα «κλειδιά» του κράτους
Κεντρικό πρόσωπο σε αυτό το σχέδιο είναι ο Αλί Λαριτζανί, πρώην διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, πρώην πρόεδρος του κοινοβουλίου και κορυφαίος αξιωματούχος εθνικής ασφάλειας. Παρότι δεν μπορεί να διαδεχθεί τον Χαμενεΐ λόγω της μη ιερατικής του ιδιότητας, περιγράφεται ως ένας από τους πιο έμπιστους ανθρώπους του και ως ο βασικός διαχειριστής κρίσεων του καθεστώτος.

Σύμφωνα με έξι ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους, τρία μέλη των Φρουρών της Επανάστασης και δύο πρώην διπλωμάτες που μίλησαν στους New York Times υπό καθεστώς ανωνυμίας, ο Λαριτζανί έχει ουσιαστικά αναλάβει τον επιχειρησιακό έλεγχο της χώρας από τις αρχές Ιανουαρίου 2026. Περιγράφεται ως «πραγματιστής συντηρητικός» με βαθιές ρίζες στον μηχανισμό ασφαλείας και ως ο άνθρωπος που έχει αναλάβει να κρατήσει το σύστημα όρθιο σε μια περίοδο πολλαπλών κρίσεων.

Κατά την κορύφωση των πρόσφατων πανεθνικών διαδηλώσεων, οι οποίες κατεστάλησαν βίαια με χιλιάδες νεκρούς, ο Χαμενεΐ αναβάθμισε τον Λαριτζανί σε κεντρικό ρόλο, παραγκωνίζοντας τον εκλεγμένο πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν από κρίσιμες αποφάσεις. Ο Λαριτζανί φέρεται να έχει επιβλέψει προσωπικά την καταστολή των διαδηλώσεων, να έχει αναλάβει τη διαχείριση των ευαίσθητων πυρηνικών διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ και να έχει συντονίσει τη διπλωματία με συμμάχους όπως η Ρωσία, το Κατάρ και το Ομάν. Παράλληλα, ηγείται του στρατηγικού σχεδιασμού πολέμου, καθώς το Ιράν θεωρεί ότι μια αμερικανική επίθεση είναι όχι μόνο πιθανή αλλά και επικείμενη.

Νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας μετά την ισραηλινή επίθεση
Μετά την αιφνιδιαστική επίθεση του Ισραήλ τον Ιούνιο, η οποία –σύμφωνα με τις πηγές– εξουδετέρωσε την ανώτερη στρατιωτική διοικητική αλυσίδα του Ιράν μέσα σε λίγες ώρες, ο Χαμενεΐ αναθεώρησε πλήρως την αρχιτεκτονική ασφαλείας της χώρας. Διόρισε τον Λαριτζανί γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και δημιούργησε ένα νέο Συμβούλιο Εθνικής Άμυνας υπό τον ναύαρχο Αλί Σαμχανί, το οποίο θα αναλάβει τη διαχείριση των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε περίπτωση πολέμου.

Η νέα αυτή δομή επιτρέπει στο καθεστώς να λειτουργεί ακόμη και αν ο ανώτατος ηγέτης τεθεί εκτός μάχης, δημιουργώντας ένα «διπλό κέντρο» στρατηγικής και επιχειρησιακής διοίκησης με τον Λαριτζανί σε κεντρικό ρόλο.

Το Ιράν σε ύψιστη επιφυλακή – Πύραυλοι, ασκήσεις και εσωτερικός έλεγχος
Την ίδια στιγμή, το Ιράν έχει θέσει όλες τις ένοπλες δυνάμεις του σε κατάσταση ύψιστης επιφυλακής. Εκτοξευτές βαλλιστικών πυραύλων έχουν τοποθετηθεί κατά μήκος των δυτικών συνόρων με το Ιράκ, σε απόσταση ικανή να πλήξει το Ισραήλ, καθώς και στις νότιες ακτές στον Περσικό Κόλπο, εντός εμβέλειας αμερικανικών βάσεων. Ο εναέριος χώρος κλείνει περιοδικά για δοκιμές πυραύλων, ενώ πρόσφατες στρατιωτικές ασκήσεις στον Περσικό Κόλπο περιλάμβαναν και προσωρινό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.

Σε περίπτωση πολέμου, ειδικές δυνάμεις της αστυνομίας, πράκτορες πληροφοριών και τάγματα της πολιτοφυλακής Basij με πολιτικά ρούχα θα αναπτυχθούν στους δρόμους των μεγάλων πόλεων για να αποτρέψουν εσωτερικές αναταραχές και να εντοπίσουν πιθανούς ξένους πράκτορες. Το καθεστώς προετοιμάζεται για ένα σενάριο όπου η εξωτερική επίθεση θα συνοδευτεί από εσωτερική αποσταθεροποίηση.

Το «βενεζουελάνικο σενάριο» και ο φόβος χαοτικής μετάβασης
Οι New York Times σημειώνουν ότι η ιρανική ηγεσία εξετάζει ακόμη και το ποιος θα μπορούσε να παίξει τον ρόλο ενός «Ντέλσι» της χώρας – αναφορά στην αντιπρόεδρο της Βενεζουέλας Ντέλσι Ροντρίγκεζ, η οποία ανέλαβε την πολιτική διαχείριση μετά την απαγωγή του Νικολάς Μαδούρο. Η σύγκριση αυτή υποδηλώνει ότι η Τεχεράνη προετοιμάζεται όχι μόνο για μια τυπική διαδοχή, αλλά και για σενάρια χαοτικής μετάβασης, όπου η επιβίωση του καθεστώτος θα εξαρτηθεί από την ικανότητα ενός στενού κύκλου να διατηρήσει τον έλεγχο.

Παρότι ο Αλί Λαριτζανί δεν μπορεί να διαδεχθεί τον Χαμενεΐ λόγω της μη κληρικής του ιδιότητας, εμφανίζεται ως ο άνθρωπος που έχει αναλάβει την καθημερινή λειτουργία του κράτους και τη διαχείριση της κρίσης σε μια περίοδο όπου το ενδεχόμενο πολέμου και το σενάριο δολοφονίας του ανώτατου ηγέτη δεν θεωρούνται πλέον θεωρητικά. Οι πηγές τον περιγράφουν ως τον πιο έμπιστο διαχειριστή κρίσεων του Χαμενεΐ και ως τον κεντρικό άξονα γύρω από τον οποίο περιστρέφεται η επιβίωση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Πηγή φωτογραφίας 1: americanmilitarynews.com
Πηγή φωτογραφίας 2: omidradio.com
Πηγή φωτογραφίας 3: hellasjournal.com