Οκτώ χρόνια έχουν περάσει από τη φονική πλημμύρα που έπληξε τη Μάνδρα Αττικής στις 15 Νοεμβρίου 2017, αφήνοντας πίσω της 24 νεκρούς, δεκάδες τραυματίες και ανυπολόγιστες καταστροφές σε κατοικίες, επιχειρήσεις και υποδομές. Η θεομηνία, που προκλήθηκε από έντονη βροχόπτωση και την υπερχείλιση χειμάρρων, ανέδειξε τις χρόνιες ελλείψεις σε αντιπλημμυρικά έργα και την απουσία συντονισμού του κρατικού μηχανισμού. Στο διάστημα που ακολούθησε, ξεκίνησαν δικαστικές διαδικασίες για την απόδοση ευθυνών, ενώ οι πληγέντες διεκδίκησαν αποζημιώσεις και μέτρα προστασίας. Παράλληλα, η κοινωνία της Μάνδρας συνέχισε να ζει με τις μνήμες της τραγωδίας, ενώ οι συζητήσεις για την επάρκεια των έργων θωράκισης και την αποτελεσματικότητα της πολιτείας παραμένουν ανοιχτές.

Τα γεγονότα της 15ης Νοεμβρίου 2017
Η κακοκαιρία «Ευρυδίκη» προκάλεσε έντονη βροχόπτωση στη Δυτική Αττική, με αποτέλεσμα οι χείμαρροι που κατέβηκαν από το όρος Πατέρα να παρασύρουν οχήματα, σπίτια και ανθρώπους. Η Μάνδρα, η Νέα Πέραμος, η Μαγούλα και η Ελευσίνα επλήγησαν σοβαρά, με δρόμους να μετατρέπονται σε ποτάμια και ολόκληρες γειτονιές να καλύπτονται από λάσπη και νερά. Ο απολογισμός ήταν βαρύς: 24 νεκροί, δεκάδες τραυματίες και εκατοντάδες οικογένειες που έχασαν σπίτια και περιουσίες μέσα σε λίγες ώρες.

Αίτια και αφορμές
Η καταστροφή αποδόθηκε σε πολλούς παράγοντες. Η ανεπαρκής αντιπλημμυρική θωράκιση της περιοχής και η απουσία έργων προστασίας είχαν αφήσει τη Μάνδρα εκτεθειμένη σε ακραία καιρικά φαινόμενα. Η αυθαίρετη δόμηση και τα μπαζωμένα ρέματα εμπόδισαν τη φυσική ροή του νερού, με αποτέλεσμα οι χείμαρροι να διοχετευτούν μέσα στον αστικό ιστό. Παράλληλα, η κρατική αδράνεια και η αγνόηση προειδοποιήσεων για τον κίνδυνο συνέβαλαν στην έκταση της τραγωδίας.

Καταστροφές και ζημιές
Οι καταστροφές ήταν εκτεταμένες. Εκατοντάδες σπίτια και επιχειρήσεις καταστράφηκαν ολοσχερώς ή υπέστησαν σοβαρές ζημιές. Η παλαιά εθνική οδός μετατράπηκε σε ποτάμι, ενώ οι κάτοικοι περιέγραφαν εικόνες τρόμου με λάσπη, νερά και συντρίμμια να σκεπάζουν την πόλη. Η οικονομική και κοινωνική ζωή της περιοχής διαλύθηκε, με πολλούς να χάνουν το βιοπορισμό τους και να μένουν χωρίς στέγη.

Ευθύνες και νομικές διαδικασίες
Μετά την τραγωδία ασκήθηκαν διώξεις για ανθρωποκτονία από αμέλεια και άλλα αδικήματα. Ωστόσο, οι δικαστικές διαδικασίες που ακολούθησαν οδήγησαν σε αθωώσεις των κατηγορουμένων. Το 2025 το ποινικό σκέλος της υπόθεσης παραγράφηκε, αφήνοντας τους πολίτες χωρίς δικαίωση και ενισχύοντας το αίσθημα αδικίας.

Κοινωνικός αντίκτυπος
Οι κάτοικοι της Μάνδρας και των γύρω περιοχών συνεχίζουν να νιώθουν εγκαταλελειμμένοι από το κράτος. Ο Σύλλογος Πληγέντων, με δηλώσεις του προέδρου Αναστάσιου Μπερέτα, υπογράμμισε ότι τα θύματα ήταν «αποτέλεσμα αδιαφορίας και ανικανότητας». Στις εκδηλώσεις μνήμης, συγγενείς αφήνουν μαύρα μπαλόνια στον ουρανό, ένα για κάθε ψυχή που χάθηκε, ενώ η οργή και η συγκίνηση παραμένουν έντονες.

Μαρτυρίες και δηλώσεις
Συγγενείς θυμάτων δηλώνουν ότι «μας υποσχέθηκαν δικαιοσύνη και μας απογοήτευσαν», εκφράζοντας την απογοήτευσή τους για την πορεία της δικαστικής διερεύνησης. Στις τελετές μνήμης, οικογένειες κρατούν φωτογραφίες των αγαπημένων τους, θυμίζοντας ότι η τραγωδία δεν έχει ξεχαστεί και ότι οι πληγές παραμένουν ανοιχτές.

Μέτρα και αποζημιώσεις
Μετά την καταστροφή υλοποιήθηκαν κάποια αντιπλημμυρικά έργα στην περιοχή, ωστόσο οι κάτοικοι θεωρούν ότι δεν επαρκούν για την πλήρη προστασία τους. Οι αποζημιώσεις δόθηκαν μερικώς, με πολλές οικογένειες να καταγγέλλουν καθυστερήσεις και ανεπαρκή στήριξη. Οκτώ χρόνια μετά, η ψυχολογική κατάσταση των πληγέντων παραμένει βαριά, με μνήμες που δεν σβήνουν και αίσθηση εγκατάλειψης από την πολιτεία.

Η καταστροφή του 2017 ανέδειξε τις χρόνιες ελλείψεις σε έργα υποδομής και την απουσία συντονισμού του κρατικού μηχανισμού. Οι απώλειες σε ανθρώπινες ζωές και περιουσίες καταγράφηκαν ως μία από τις μεγαλύτερες τραγωδίες που έπληξαν την Αττική τις τελευταίες δεκαετίες. Οι δικαστικές διαδικασίες δεν οδήγησαν σε καταδίκες, γεγονός που άφησε αίσθημα αδικίας στους συγγενείς των θυμάτων. Τα έργα αντιπλημμυρικής προστασίας που υλοποιήθηκαν μετά την τραγωδία αποτελούν σημαντική παρέμβαση, αλλά η αποτελεσματικότητά τους θα κριθεί σε μελλοντικά ακραία καιρικά φαινόμενα. Ο κοινωνικός αντίκτυπος παραμένει ισχυρός, με τους κατοίκους να ζητούν διαρκώς δικαίωση και ουσιαστική μέριμνα από την πολιτεία.

Πηγή φωτογραφίας 1: imerodromos.gr
Πηγή φωτογραφίας 2: aftodioikisi.gr
Πηγή φωτογραφίας 3: thriassio.gr