Σε μια επιχείρηση που χαρακτηρίζεται ως η μεγαλύτερη και πιο αιφνιδιαστική επιτόπια δράση για αγροτικές επιδοτήσεις στην Ελλάδα, η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), με την καθοριστική συνδρομή της Ελληνικής Αστυνομίας, πραγματοποίησε μαζικούς ελέγχους σε 195 κτηνοτρόφους στον Δήμο Μυλοποτάμου Κρήτης, στην ευρύτερη περιοχή των Ζωνιανών. Η επιχείρηση, σχεδιασμένη υπό απόλυτη μυστικότητα, είχε ως στόχο τον εντοπισμό περιπτώσεων όπου δικαιούχοι δημιουργούν τεχνητά τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας για να λάβουν παράνομα κρατικές και ευρωπαϊκές ενισχύσεις. Πρόκειται για τον πρώτο μαζικό επιτόπιο έλεγχο τέτοιας κλίμακας, ενταγμένο στο Σχέδιο Δράσης της Ελληνικής Δημοκρατίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Στην επιχείρηση συμμετείχαν συνολικά 58 ελεγκτές της ΑΑΔΕ από όλη την επικράτεια, οι οποίοι πραγματοποίησαν ταυτόχρονες εφόδους στις σταβλικές εγκαταστάσεις των δικαιούχων. Η ΕΛ.ΑΣ. διέθεσε ισχυρή αστυνομική δύναμη, παραμένοντας σε επιφυλακή καθ’ όλη τη διάρκεια του σχεδιασμού και της εκτέλεσης των ελέγχων, εξασφαλίζοντας την απρόσκοπτη διεξαγωγή τους, παρά τις εντάσεις που σημειώθηκαν την πρώτη ημέρα. Οι κτηνοτρόφοι ειδοποιήθηκαν μόλις λίγες ώρες πριν, αποκλειστικά για να συγκεντρώσουν το ζωικό τους κεφάλαιο και τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

Ο μέσος αριθμός δηλωθέντων ζώων ανά παραγωγό ήταν 322 αιγοπρόβατα. Για τον πλήρη έλεγχο ενός κοπαδιού 300 ζώων, ένα κλιμάκιο δύο ελεγκτών χρειαζόταν περίπου τέσσερις ώρες συνεχούς εργασίας, γεγονός που αναδεικνύει το μέγεθος και την απαιτητικότητα της επιχείρησης.

Το μεγάλο σοκ: Το 60% των κτηνοτρόφων δεν εμφανίστηκε
Από τους 195 κτηνοτρόφους που κλήθηκαν, μόλις οι 75 προσήλθαν στον έλεγχο, δηλαδή το 40% του δείγματος. Οι υπόλοιποι 120, ποσοστό 60%, «εξαφανίστηκαν», επιλέγοντας να μην παρουσιαστούν στα κλιμάκια της ΑΑΔΕ. Το εύρημα αυτό θεωρείται πρωτοφανές και έχει ήδη ενεργοποιήσει το αυστηρό πλαίσιο κυρώσεων που προβλέπει η νομοθεσία.

Βροχή παραβάσεων στους παρόντες – 22 κτηνοτρόφοι στο μικροσκόπιο
Από τους 75 που εμφανίστηκαν, οι ελεγκτές εντόπισαν παραβάσεις στους 22. Τα στοιχεία που συλλέχθηκαν στο πεδίο διασταυρώνονται πλέον μέσω ειδικού αλγορίθμου με τα δεδομένα που είναι καταγεγραμμένα στους servers της ΑΑΔΕ. Ανάλογα με τα τελικά πορίσματα, οι παραβάτες κινδυνεύουν με ποινές που φτάνουν μέχρι και την ολική απώλεια των επιδοτήσεων.

Οι 120 «απόντες» – Αυστηρές και άμεσες κυρώσεις
Για τους 120 κτηνοτρόφους που δεν προσήλθαν, η νομοθεσία προβλέπει κατηγορηματικές συνέπειες:

Η ακύρωση των ενισχύσεων για την αίτηση του έτους 2025 εφαρμόζεται αυτομάτως, καθώς η μη εμφάνιση στον επιτόπιο έλεγχο συνιστά πλήρη αδυναμία επιβεβαίωσης των δηλωθέντων στοιχείων. Η απώλεια των επιδοτήσεων δεν αφορά μόνο βασικές ενισχύσεις αλλά και κάθε κατηγορία που συνδέεται με το ζωικό κεφάλαιο.

Σε περίπτωση που οι συγκεκριμένοι παραγωγοί έχουν ήδη λάβει ενισχύσεις για το 2025 με κριτήριο επιλεξιμότητας το ζωικό τους κεφάλαιο, τα ποσά αυτά θεωρούνται αχρεωστήτως καταβληθέντα και ανακτώνται άμεσα από το κράτος. Η διαδικασία ανάκτησης ενεργοποιείται χωρίς δυνατότητα αναστολής, καθώς η μη εμφάνιση στον έλεγχο συνιστά πλήρη παράβαση των όρων επιλεξιμότητας.

Οι απέχοντες αποκλείονται από την αναδιανεμητική ενίσχυση όχι μόνο για το 2025 αλλά και για όλα τα επόμενα έτη έως το τέλος της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου. Ο αποκλεισμός αυτός έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η αναδιανεμητική ενίσχυση αποτελεί σημαντικό οικονομικό στήριγμα για τους μικρομεσαίους παραγωγούς.

Όλοι οι απέχοντες εντάσσονται σε καθεστώς αυστηρού επανελέγχου για το 2026. Ο επανέλεγχος θα πραγματοποιηθεί με αυξημένα κριτήρια αξιολόγησης, καθώς η μη εμφάνιση στον πρώτο μαζικό έλεγχο θεωρείται ένδειξη υψηλού κινδύνου παρατυπιών.

Η δήλωση του Διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή

Ο Διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, δήλωσε:
«Οι έλεγχοι αυτοί στέλνουν ένα καθαρό μήνυμα: Οι ενισχύσεις πρέπει να φτάνουν σε όσους πραγματικά τις δικαιούνται. Για πρώτη φορά, με τόσο μαζικό και συντονισμένο τρόπο, ελέγχουμε επιτόπου αν όσα δηλώνονται ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Ευχαριστώ τους ελεγκτές μας για τη συνέπεια και τον επαγγελματισμό τους κατά το σχεδιασμό και την εκτέλεση της επιχείρησης. Ευχαριστώ επίσης τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη και την Ελληνική Αστυνομία, για την καθοριστική συμβολή τους στον σχεδιασμό και την υποστήριξη του επιχειρησιακού σχεδίου ελέγχων. Οι έλεγχοι θα συνεχιστούν σε όλη τη χώρα, με στόχο τη διαφάνεια και τη δίκαιη κατανομή των ευρωπαϊκών πόρων, προς όφελος του κοινωνικού συνόλου και του δημοσίου συμφέροντος».

Το νέο τοπίο στις αγροτικές επιδοτήσεις
Η επιχείρηση στην Κρήτη αποτελεί σημείο καμπής για τον τρόπο με τον οποίο θα διενεργούνται οι έλεγχοι επιλεξιμότητας στο εξής. Η ΑΑΔΕ έχει ήδη ανακοινώσει ότι οι μαζικοί επιτόπιοι έλεγχοι θα συνεχιστούν σε όλη τη χώρα, με στόχο την πλήρη διασταύρωση δηλώσεων και πραγματικών δεδομένων. Η υπόθεση των Ζωνιανών ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στην εποπτεία των αγροτικών ενισχύσεων, με σαφές μήνυμα ότι η εποχή των τεχνητών επιδοτήσεων φτάνει στο τέλος της.

Πηγή φωτογραφίας 1: in.gr
Πηγή φωτογραφίας 2: in.gr
Πηγή φωτογραφίας 3: powergame.gr