Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε να παγώσει τις εμπορικές διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα στην Ουάσινγκτον ότι οι απειλές για τη Γροιλανδία και η χρήση δασμών ως μέσο πολιτικού καταναγκασμού δεν είναι αποδεκτές στις διατλαντικές σχέσεις.

Η απόφαση ελήφθη στην Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου (INTA) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο, όπου οι σκιώδεις εισηγητές και ο πρόεδρος της Επιτροπής, Μπερντ Λάνγκε (Σοσιαλιστές & Δημοκράτες), ανακοίνωσαν την αναστολή των εργασιών επί των δύο νομοθετικών προτάσεων που συνδέονται με τη λεγόμενη «Συμφωνία Turnberry». Η συμφωνία αυτή είχε επιτευχθεί στο Τέρνμπερι της Σκωτίας στα τέλη Ιουλίου, μεταξύ του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και της προέδρου της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Τι προέβλεπε η Συμφωνία Turnberry
Η Συμφωνία Turnberry προέβλεπε την πλήρη αναστολή των δασμών σε όλα τα βιομηχανικά προϊόντα των ΗΠΑ που εισάγονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ρύθμιση αυτή θα αποτελούσε σημαντική ελάφρυνση για τις αμερικανικές εξαγωγές, διευκολύνοντας την πρόσβαση των προϊόντων τους στην ευρωπαϊκή αγορά.

Παράλληλα, θα θεσπιζόταν ένα σύστημα δασμολογικών ποσοστώσεων για μεγάλο αριθμό αμερικανικών αγροδιατροφικών προϊόντων. Με αυτόν τον μηχανισμό, συγκεκριμένες ποσότητες προϊόντων θα μπορούσαν να εισέρχονται στην ΕΕ με μειωμένους ή μηδενικούς δασμούς, ενώ οι υπερβάσεις θα υπόκεινταν σε υψηλότερες χρεώσεις.

Η συμφωνία θα διατηρούσε επίσης το καθεστώς μηδενικών δασμών για τους αμερικανικούς αστακούς, όπως είχε συμφωνηθεί αρχικά το 2020. Το μέτρο αυτό είχε ήδη εφαρμοστεί προσωρινά και θα ενσωματωνόταν μόνιμα στο νέο εμπορικό πλαίσιο.

Απειλές για τη Γροιλανδία και δασμολογικός εκβιασμός
Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συνδέεται άμεσα με τις επανειλημμένες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί απόκτησης της Γροιλανδίας, καθώς και με τις απειλές επιβολής δασμών σε Ευρωπαίους συμμάχους που αντιτίθενται στο σχέδιό του. Οι νέες δασμολογικές απειλές θεωρήθηκαν από τους ευρωβουλευτές ως παραβίαση του πνεύματος της συμφωνίας του Τέρνμπερι.

Ο Μπερντ Λάνγκε δήλωσε ότι οι απειλές αυτές «έσπασαν» τη συμφωνία και ότι, υπό αυτές τις συνθήκες, δεν υπάρχει πλέον περιθώριο να συνεχιστεί η διαδικασία έγκρισης των νομοθετικών προτάσεων.

Ακλόνητη στήριξη σε Δανία και Γροιλανδία
Οι σκιώδεις εισηγητές της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου επανέλαβαν την ακλόνητη δέσμευση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Δανίας και της Γροιλανδίας. Τόνισαν ότι οι συνεχιζόμενες και κλιμακούμενες απειλές συμπεριλαμβανομένων των δασμολογικών κατά της Γροιλανδίας, της Δανίας και των Ευρωπαίων συμμάχων τους, αφήνουν το Κοινοβούλιο χωρίς άλλη επιλογή από την αναστολή των εργασιών.

Επιφυλάξεις ευρωβουλευτών για τη συμφωνία
Πολλοί ευρωβουλευτές είχαν εκφράσει ανησυχίες ότι η συμφωνία ήταν μονόπλευρη, καθώς η ΕΕ θα προχωρούσε σε σημαντικές μειώσεις δασμών, ενώ οι ΗΠΑ θα διατηρούσαν ένα ευρύ φάσμα δασμών περίπου στο 15%. Παρά τις επιφυλάξεις, υπήρχε διάθεση να εγκριθεί η συμφωνία υπό αυστηρούς όρους.

Οι όροι αυτοί περιλάμβαναν μια ρήτρα λήξης διάρκειας 18 μηνών και μηχανισμούς για την αντιμετώπιση πιθανών αυξήσεων των εισαγωγών από τις ΗΠΑ. Οι ευρωβουλευτές ζητούσαν διασφαλίσεις ώστε η ευρωπαϊκή αγορά να μην πλημμυρίσει από αμερικανικά προϊόντα εις βάρος των ευρωπαίων παραγωγών.

Η κρίσιμη ψηφοφορία στην Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου, που είχε προγραμματιστεί για τις 26–27 Ιανουαρίου, αναβλήθηκε επ’ αόριστον λόγω των νέων απειλών για επιβολή δασμών από τις ΗΠΑ.

Το «μέσο κατά του καταναγκασμού» – το «οικονομικό μπαζούκα»
Η Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου προτίθεται να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την ενεργοποίηση του «μέσου κατά του καταναγκασμού», ενός νέου εργαλείου εμπορικής άμυνας που επιτρέπει στην ΕΕ να απαντά σε τρίτες χώρες που χρησιμοποιούν οικονομικά μέτρα για πολιτικό εκβιασμό.

LNG και ενεργειακές ροές
Παρά την ένταση, ο Λάνγκε ξεκαθάρισε ότι δεν τίθεται ζήτημα μείωσης των εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τις ΗΠΑ, καθώς αυτό αποτελεί θέμα ιδιωτικών εταιρειών και των κρατών–μελών.

Στον «πάγο» και η συμφωνία ΕΕ–Mercosur
Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διατηρεί παγωμένη και τη συμφωνία ΕΕ–Mercosur, επικαλούμενο περιβαλλοντικές και κοινωνικές ανησυχίες.

Το μήνυμα προς την Ουάσινγκτον
Η αναστολή των εμπορικών διαπραγματεύσεων λειτουργεί ως μοχλός πίεσης προς τις ΗΠΑ. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ξεκαθαρίζει ότι η κυριαρχία των κρατών–μελών και η σταθερότητα των εμπορικών σχέσεων αποτελούν αδιαπραγμάτευτες αρχές.

Πηγή φωτογραφίας 1: en.parapolitika.gr
Πηγή φωτογραφίας 2: protothema.gr
Πηγή φωτογραφίας 3: newmoney.gr